VENRES 13 NOVEMBRO

Conferencia: Marvel e a aperta do escutoide

Que teñen en común a xeometría, a formación dos nosos órganos e o universo dos superheroes? A resposta ten unha forma moi orixinal e chámase escutoide. Nesta charla viaxaremos ao ano 2018, o momento no que, intentando entender como se empaquetan as nosas células epiteliais, topámonos cunha sorpresa marabillosa: á natureza non lle bastaban as figuras xeométricas que viñan nos libros de texto clásicos. Descubriremos como unha peculiar figura tridimensional permite ás nosas células entrelazarse e darse un verdadeiro “abrazo” topolóxico, garantindo a estabilidade, a selaxe e a flexibilidade dos nosos órganos. Repasaremos a incrible aventura mediática que veu tras o descubrimento do escutoide, vendo como un descubrimento nado da pura intersección entre a bioloxía e as matemáticas volveuse tan viral que acabou saltando á cultura pop e coándose, literalmente, nas páxinas dos cómics de Marvel.

Conferenciante: CLARA ISABEL GRIMA RUÍZ

Clara Grima é doutora en Matemáticas e profesora titular de Matemática Aplicada na Universidade de Sevilla, onde centra a súa investigación na Xeometría Computacional e a Teoría de Grafos. Desde 2010 compaxina o seu labor académico cunha intensa traxectoria na divulgación científica, achegando as matemáticas ao gran público a través de múltiples formatos. Foi presentadora do programa “Unha matemática vén verche” (RTVE) e é colaboradora habitual en medios como RNE, a SER e Onda Cero. Ademais, é autora de varios libros de divulgación que traspasaron fronteiras, sendo traducidos a idiomas como o francés, italiano, checo, húngaro, coreano e chinés. A súa capacidade para comunicar a ciencia valeulle numerosos recoñecementos. En 2024 foi galardoada cunha medalla da Real Sociedade Matemática Española (RSME) polo seu extraordinario labor divulgativo. A nivel internacional, o seu impacto é indubidable: foi a segunda muller española na historia invitada ao Congreso Internacional de Matemáticas (ICM) e unha das 12 figuras elixidas a nivel global pola UNESCO para celebrar o primeiro Día Mundial das Matemáticas. Reforzando este prestixio internacional, forma parte do comité de selección do Premio Leelavati da Unión Matemática Internacional (IMU), o galardón máis importante do mundo no ámbito da divulgación matemática. Máis aló dos escenarios estritamente académicos, atesoura distincións moi significativas. Foi nomeada Coriana do Ano en 2018 pola súa localidade natal, Coria del Río, e ostenta as Medallas de Oro tanto da cidade (2021) como da provincia de Sevilla (2022). A revista Forbes incluíuna na súa lista das 22 persoas que cambiarían o ano 2022, e foi unha das tres primeiras científicas españolas —xunto a Margarita Salas e Ángela Ruiz Robles— en ilustrar as carcasas das calculadoras científicas da firma CASIO. Con todo, admite que unha das cousas que máis ilusión lle fai é que, desde abril de 2023, unha praza de Sevilla leva o seu nome. Con centos de charlas impartidas ao ano, Clara segue traballando día a día movida por unha firme convicción: a todo o mundo gústanlle as matemáticas, aínda que algúns aínda non o saiban.

SÁBADO 14 NOVEMBRO

Conferencia: A importancia da multidisciplinariedade na ciencia moderna

Conferenciante: LUIS LIZ MARZÁN

Luis Liz Marzán é doutor en química pola Universidade de Santiago de Compostela. Tras unha estadía posdoutoral na Universidade de Utrecht, incorporouse á Universidade de Vigo, na que chegou a ser catedrático en 2006. En 2012 foi contratado coma Profesor de Investigación Ikerbasque no Centro de Investigación Cooperativa en Biomateriais (CIC biomaGUNE), do que tamén foi Director Científico entre 2013 e 2021. Tamén é Catedrático a tempo parcial na Universidade de Vigo e Líder de Grupo no Centro de Investigación en Red de Bioinginiería, Biomateriales y Nanomedicina (CIBER-BBN). A súa investigación abarca dende a síntese coloidal de nanomateriais ata as súas aplicacións biomédicas.